Elit ve Elitzm

Abone Ol

* En sevdiğiniz içerikler hakkında en son haberleri ve güncellemeleri alacaksınız!

Elit ve Elitzm

ELİT VE ELİTİZM


Galat-ı meşhur ne demek bilir misiniz? Doğru bilinen yanlışlar demek, Osmanlıca. Bizim Flaps’te temel derdimiz tam olarak bu; doğru bilinen yanlışlar. Peki doğru ne? Ya da yanlış?

 

Açıkcası biz de bilmiyoruz. Yakın bir gelecekte bileceğimizi de sanmıyoruz. Ama biz bir şey biliyoruz ki ne olduğunu düşünmek ve sorgulamak emin olun bilmek kadar heyecan verici.

 

Hani Einstein demiş ya Seyahat etmeyi çok severim, ama varmaktan nefret ederim” diye, biz de aynen bu düstur ile çıktık yola. Elit olmaktan korkmayın diyerek. Elit olacağımıza emin değiliz ama o yolda ilerlememek için hiçbir sebep göremiyoruz.

 

PEKİ NEDİR ELİT VE ELİTİZM?

 

Bir toplum insanların akıllarını ve kabiliyetlerini eşitlemeye çalışarak gelişme gösteremez. Gelişmenin anahtarı toplumsal dengelenme olduğu; toplumsal gelişmenin toplumsal bütünlük içinde sağlanabileceği fikrine “Elitizim” denir. Konuyu daha iyi anlayabilmek için isterseniz bunu yaşayarak örnek olanlardan öğrenelim.

 

İLBER ORTAYLI:

 

Elit olmaktan korkmayın. Elitist olmak utanılacak bir şey değil. Kafası çalışan elite girer ve elitist olmayan, elitlerini tespit edemeyen, değerlendiremeyen bir toplum çöküşe mahkumdur. İnsanların akıllarını ve kabiliyetlerini eşitleyemezsiniz. Her aklın ve kabiliyetin kendine göre bir yeri vardır. Bir marangoz ile ordinaryusu karşılaştırabilirsiniz; bazı hallerde marangoz, ordinaryustan toplumsal faydası ve saygınlığı daha yüksek bir insan olabilir. Ben hayatımda Ordinaryus Profesör Ömer Lütfü Barkan’ı da tanıdım, Döşemeciler Loncası Kahyası Hüseyin Diker ustayı da tanıdım. Hiçbir farkları yoktu. Elit illa para veya diploma demek değildir. Elit bir işi iyi yapan insanların dikeyine sınıflandırılmasıdır. Bir toplum bunu iyi tespit edip ona göre örgütlenecek ve elit lafından zinhar kaçınmayacaksınız. Bu çizgi etrafında gelişemeyen ve yetenekli insanlarını değerlendiremeyen bir eğitim sistemi zaten dolandırıcılık demektir.”

 

CELÂL ŞENGÖR:

 

Elitist olmayan hiçbir toplum ileri gidemez. Elitten anlamamız gereken tabiat ile konuşabilen insanların egemen olduğu toplumlar demek. Tabiat ile konuşamayan tarım yapamaz, doktor olamaz ve erozyona mani olamaz. Her ülkenin bilim insanları vardır, bazı ülkelerin bilim kurumları vardır, bazı ülkelerin ise bilim gelenekleri vardır. Bizim problemimiz sadece bilim insanlarına sahip olmakta.”

 

Bu ülkenin eğitim çarklarından geçen herkes biliyor ki birçok mensubuna memnuniyet vermeyen bir eğitim sistemine sahibiz. Bunu “Bu çizgi etrafında gelişemeyen ve yetenekli insanlarını değerlendiremeyen bir eğitim sistemi zaten dolandırıcılık demektir.” sözü ile İlber Ortaylı da ifade ediyor. Bir sistem yerine dolandırıcılık ağına sahip olduğumuz için ülkemizde bilim kurumu ve bilim geleneği de oluşmuyor.

 

Elit kavramını sosyal bilimler alanında ilk kullanan isimlerden olan Vilfredo Pareto’ya göre ne kadar farklı kesimlerden bir araya gelen elit kümesi varsa, o kadar güçlü bir idari yapı ortaya çıkacaktır. Bu durum elbette toplumun gelişme göstermesine zemin hazırlayacaktır. Giovanni Sartori’ye göre ise toplumların dikey yapılanması içinde en tepeye yerleşmiş olan grubu ifade eden elit kavramı liyakata dayanan bir sosyal gerçekliktir.

 

Eğer biz muasır medeniyetler seviyesine çıkacaksak bu kesinlikle seçkin bireyler yetiştirme çabamızın sonucunda olacaktır. Bilge bir insanın da söylediği gibi “Büyük başarılar, değerli anaların yetiştirdikleri seçkin çocukların yardımıyla meydana gelir”. Şimdi akıllara peki bu seçkin çocukları yetiştirme işini nasıl yapacağız sorusu gelince o bilge insan yine bize yol gösteriyor ve “Akıl ve mantığın halledemeyeceği mesele yoktur” diyor. Tamam anladık ki akıl ve mantık ışığında ülkemizin problemlerini çözmemiz, kendi insanımız için, kendi vatanımız için aklımızı kullanma cesareti gösterip elit olmaktan utanmayacağız. Peki biz bu hedefi gerçekleştirebilecek güce sahip miyiz diye kendinize soracak olursanız aklınıza o bilge insanın şu sözü gelsin:

 

“Muhtaç olduğun kudret damarlarındaki asil kanda mevcuttur”